Errealitate birtuala eta helburu pedagogikoak

errealitate birtuala

Errealitate birtualak beste mundu batean murgiltzeko aukera ematen digu, edo hala saltzen digute behintzat Google, Samsung edo Sony bezalako marka erraldoiek. Errealitate birtualari buruz hitz egiten dugunean, beharbada Oculus Rift izeneko gailua edo horren antzekoak datozkigu burura, gehienbat helburu ludikoetan erabilitakoak (bideojokoak).

Hala eta guztiz ere, teknologia berri hau ez da soilik jolasteko sortu, eta Javier Arranz euskal ingeniariak duela pare bat urte argi esan zuen bezala, errealitate birtualak irakaskuntzan ere berebiziko garrantzia du.

Horrela, gaur egun irakastea eta trebatzea xede duten aplikazio interesgarri asko aurki ditzakegu hainbat alorretan. Ildo horretatik, simulazio bidezko prestakuntza erabiltzen da ibilgailuak gidatzen irakasteko, aeronautikan edo medikuntzan (kirurgia simulazioak, psikoterapia…). Era berean, beste eremu askotan baliabide hauta da errealitate birtuala: domotika, arkitektura, hirigintza, oinarrizko ikerketa, meteorologia, astrofisika, kultura ondarea, museo ikustaldiak…

Medikuntzan, esaterako, zeresan handia izan du apirilean 14an Londresko NHS ospitaleak zuzenean transmititu zuen lehen ebakuntzak. Munduan lehenengo aldiz era horretara ikus zitekeen ebakuntzan, ikasleek 360 graduko ikuspegia erabil zezaketen.

Programen artean, nabarmentzekoa da giza gorputza barrutik arakatzea proposatzen digun The Body VR, asmo handiko proiektu berritzailea.

Erakunde publikoek zein pribatuek ere teknologia hau gogo handiz hartu dutela dirudi. Esate baterako, joan den abuztuan Britainiar Museoko bisitariei Brontze Aroa inoiz baino gertuagotik ezagutzeko proposatu zien. Erakusketa berezi honetan, bisitariek 3D teknologiaren bidez berreraikitako Brontze Aroko etxe batean sartu eta bertako lanabesak eta bestelako objektuak aztertzeko parada izan zuten.

Ez dugu hala ere hain urrunera joan beharrik errealitate birtualak museoetan izan duen harrera ona frogatzeko: pasa den apirilean Eureka! Zientzia Museoak ere Altamirako kobazuloak ikusteko aukera eman zigun… museotik bertatik atera beharrik gabe, jakina.

Beraz, nabaria eta begi bistakoa da errealitate birtualak irakaskuntzan ere aplikazio asko eta askotarikoak izan ditzakeela.

Ingurumen Zuzenbidea eta parte hartzea erabaki publikoetan

Ingurumenari buruzko erabakien izaera publikoa begien bistakoa da. Hala, Espainiako Konstituzioak -9. eta 23. artikuluetan, funtsean- partaidetza eskubideetan egiten duen banaketa bat dator aurrekoarekin. Artikulu horien arabera, erabaki publikoetan parte hartzeko eskubideak aitortzea eta babestea exijitu beharra dago, baita eskubide horiei buruz herritarren partaidetza formulak bermatu ere, eskubide horiek pertsona guztien banakako zein taldeko garapenarekin zuzen loturik baitaude. Fenomeno honek, halaber, eragin zuzena du nazioarteko ingurumen arloan (1).

EK 45. artikuluak ingurumen egokirako eskubideaz ematen duen partaidetza eskubidea abiapuntu bat da, eta sektoreko ingurumen legeria guztiari eragiten dio.

Partaidetzarik gabe, bestalde, herritarrei eragiten dieten erabakiek ez dute a priori adostasunez prestatutako erabaki baten legitimitateak ematen duen onespena, edo prozedura administratibo batean zehar publikoak bere gain hartzen duenean (2), baldin eta, herritarren parte hartzea eratzerakoan, partaidetza hori hondar-eskakizun huts baino zerbait gehiago bada (3).

Gogoeta horien ildotik, gure Demetrio LOPERENA kutunak, EHUko Ingurumen Zuzenbideko Masterraren sortzaile eta urte askotan zuzendari izanak dioenez, ingurumenari eragiten dioten prozedurei dagokienez, partaidetza publikoak hiru oinarri hauek ditu euskarri:

  • “Eskakizun demokratikoa;
  • Interes taldeen ekarpen irudimentsuari deia;
  • Gizarte gatazkak aurrea hartzeko bidea”.(4)

Alderdi horiek, gaurkotasun eta interes handiko beste askorekin batera, gure onlineko Ingurumen Zuzenbide Masterraren osagai dira. Izan ere, horren hogeigarren edizioa prestatzen ari gara: Nazioarteko Zuzenbidea, Europako Zuzenbidea, klima aldaketa, arrantzalekuak, energia, giza eskubideak, kutsadura akustikoa eta atmosferikoa, Administrazio Zuzenbidea, Inpaktu Ebaluazioa, hondakinak, Zuzenbide Zibila eta Zigor Zuzenbidea, etab., dira gure programaren aurrerapen batzuk.

Oharrak:

(1) C. NAPIER, “Environmental conflict resolution”, Cameron May, Int. Law & Policy, London, 1998.

(2) Vid. A. JIMÉNEZ JAEN, “Evaluación de Impacto Ambiental y Procedimiento Administrativo”, Revista de Derecho Ambiental, nº12, 1994.

EZEIZABARRENA, “El principio constitucional de participación ante la Evaluación de Impacto Ambiental de las grandes infraestructuras”, Instituto Vasco de Administración Pública, 2006.

(3) Vid., T. R. FERNÁNDEZ RODRÍGUEZ, “Los principios constitucionales del procedimiento administrativo”, Gobierno y Administración en la Constitución Vol. I, Madrid, 1988.

(4) D. LOPERENA, “Los principios del Derecho ambiental”, Civitas-IVAP, 1998, 108. or.